Slinker
Gan P.B. Phillips

Wedi'i Yrru Ymaith – Rhigwm Calan Gaeaf

​

Tywyll a llaith yw lle mae'r Slinker, yn ymguddio.

O dan eu cartrefi, wedi'i guddio, yn ddiogel ac yn drewllyd.

 

Yma gallai wylio, yn hollol anweledig

Ble roedd pobl, a ble roeddent wedi bod.

 

Pobl y pentref, oesoedd yn ôl

Ei yrru ef ymaith, a'i wneud yn wylo.

 

Doedd Slinker ddim yn edrych, fel yr oeddent yn dymuno

Ei wyneb wedi'i ddadffurfio, ei glustiau wedi'u difetha.

 

Hyd yn oed ei rieni, wnaethant wadu eu mab

Pan ofynnwyd a oedd ganddynt blant, dywedasant 'Na. Dim un'.

 

Yn ddim ond naw oed, cafodd ei droi allan o'i gartref

Wedi'i adael yn y coed, ymhell ac agos y byddai'n crwydro.

 

Peryglon a chaledi, oerfel ac ofn

Cuddiodd rhag eirth yn y dydd, a bleiddiaid yn y nos.

 

Yn crafu bywoliaeth o; goed, glaswellt, afon, a charreg

Canodd i'r Haul, crio wrth y Lleuad, wedi'i anghofio, ar ei ben ei hun.

 

Bu byw y tu hwnt i'w amser, oes ar ôl oes

Roedd ei galon yn rhydd, ond ei feddwl mewn cawell.

 

Mae unigrwydd yn gwneud rhywbeth, na all artaith arall ei wneud

Mae'n cnoi ar yr enaid, ac yn llygru cariad.

 

Ond nid Slinker, roedd y Duwiau yn ei garu

Tyfasant i wylio drosto, a ffafrio ei siawns.

 

Mae'r haul yn symud byth i'r dde, gwareiddiadau yn dod ac yn mynd

Y rhai a'i ffieiddiai, bellach yn llwch, wedi'u treulio'n llwyr.

 

Dinasoedd yn disodli; paith, coedwig a chors

Dŵr clir yn troi'n frown, aer glân yn troi'n fwg.

 

Ei gartref gwyllt wedi diflannu'n llwyr, aeth i'w ddraeniau

Wedi'i fwydo gan eu sbwriel, wedi'i ddyfrio gan law asidig.

 

Roedd pobl bob amser yn ei ofni, ac yn ei guro â ffyn

Dylem edrych yn y drych, ni ffyliaid hurt.

​